شماره: ۲۰۰/۵۱۹۵۷/د
تاریخ: ۱۴۰۴/۰۷/۱۵
موضوع: نحوه رسیدگی در اجرای ماده ۲۳۸ و مراحل دادرسی نسبت به موارد اعتراض مؤدی
در خصوص اوراق تشخیص مالیات ناشی از حسابرسی سیستمی
با توجه به اینکه به موجب بند (الف) ماده (۲۹) آییننامه اجرایی ماده (۲۱۹) قانون مالیاتهای مستقیم مصوب تیرماه ۱۳۹۴ و اصلاحات و الحاقات بعدی آن سازمان امور مالیاتی کشور میبایست بر اساس معیارها و شاخصهای تعیین شده اظهارنامههای مالیاتی را برای حسابرسی انتخاب و چنانچه حسب اطلاعات اقتصادی کسب شده در رابطه با مودیان تعیین درآمد مشمول مالیات و مالیات امکانپذیر باشد، نسبت به حسابرسی سیستمی اظهارنامه اقدام و گزارش و برگ تشخیص مربوطه را بصورت سیستمی صادر نماید؛ فلذا به منظور اتخاذ رویه واحد و رفع ابهامات موجود در رسیدگی مجدد در اجرای ماده (۲۳۸) قانون مالیاتهای مستقیم و همچنین رسیدگی در مراحل دادرسی مالیاتی موضوع ق.م.م نسبت به موارد اعتراضی مودی در خصوص اوراق تشخیص مالیات ناشی از حسابرسی سیستمی مقرر میدارد:
چنانچه مودی نسبت به اقلام درآمدی مبنای صدور برگ تشخیص مالیات معترض باشد، به شرح ذیل مورد رسیدگی مجدد قرار گیرد:
در حالتی که درآمد/فروش محاسبه شده در گزارش رسیدگی سیستمی با درآمد/فروش ابرازی مودی در اظهارنامه مالیاتی تسلیمی مطابقت داشته لیکن مودی ادعا میکند تمام یا برخی از درآمدهای مذکور معاف از پرداخت مالیات و یا مشمول مالیات با نرخ صفر و یا از جمله درآمدهایی است که مالیات آن با نرخ مقطوع محاسبه و یا درآمدهای غیر مشمول مالیات (مانند سود سهام، سود افزایش ارزش سرمایهگذاری، تجدید ارزیابی داراییهای ثابت) میباشد، در این حالت مسئول/مسئولان مربوط در اجرای ماده (۲۳۸) قانون مذکور و یا هیئتهای حل مالیاتی حسب مقررات مربوط از جمله ماده (۲۲۹) قانون فوق با اخذ دفاتر یا اسناد یا مدارک مربوطه، حسب مورد نسبت به موضوع اعتراض رسیدگی و در صورت احراز واقعیت امر با رعایت مقررات مربوط به نحوه اعمال معافیتها و نرخ صفر مالیاتی و مقررات مربوط به درآمدهای با نرخ مالیاتی مقطوع از جمله مواد (۵۹)، (۱۴۳)، (۱۰۵)، (۱۰۶) و انطباق هزینههای مربوط به این درآمدها با مفاد تبصره (۲) ماده (۱۴۷) قانون اقدام مقتضی به عمل آورند.
در حالتی که درآمد/فروش محاسبه شده در گزارش رسیدگی سیستمی از درآمد/فروش ابرازی مودی در اظهارنامه تسلیمی بیشتر باشد و مودی نسبت به مبالغ اضافه شده به درآمد/فروش معترض باشد، در این موارد مسئول/مسئولان مربوط در اجرای ماده (۲۳۸) قانون مورد نظر و هیئتهای حل اختلاف مالیاتی حسب مقررات مربوط از جمله ماده (۲۲۹) قانون موصوف با اخذ دفاتر یا اسناد یا مدارک مربوطه و با رعایت مفاد بند (۱) و بند (۲-۲) ماده ۴۴ آییننامه اجرایی ماده (۲۱۹) قانون و دستورالعمل مربوطه و در مواردی که مبنای محاسبه درآمد/فروش اطلاعات تراکنشهای بانکی مودی بوده است با رعایت بخشنامههای صادره در این خصوص بالاخص دستورالعمل نحوه بررسی و رسیدگی به اطلاعات پولی و مالی واصله از جمله تراکنشهای بانکی به شماره ۲۰۰/۹۹/۱۶ مورخ ۱۳۹۹/۱/۳۱ نسبت به موارد اعتراضی مودی رسیدگی و پس از احراز واقعیت امر حسب مورد نسبت به رد تعدیل یا تأیید میانی محاسبه درآمد/فروش اقدام نمایند.
چنانچه مودی نسبت به بهای تمامشده کالا و خدمات فروش رفته مرتبط با درآمد/فروش محاسبه شده در گزارش رسیدگی سیستمی اعم از ابرازی یا محاسبه شده اعتراض دارد، مسئول مربوط در اجرای ماده (۲۳۸) قانون مالیاتهای مستقیم و هیئتهای حل اختلاف مالیاتی حسب مقررات مربوط از جمله ماده (۲۲۹) قانون با اخذ دفاتر یا اسناد یا مدارک مربوطه و با رعایت بندهای (۱) و (۱-۲) ماده (۴۴) آییننامه اجرایی ماده (۲۱۹) قانون و دستورالعمل مربوطه و عنداللزوم مقررات فصل هزینههای قابل قبول و استهلاکات قانون مالیاتهای مستقیم و سایر مقررات مرتبط با چگونگی پذیرش هزینههای ابرازی (از جمله مواد ۱۴۷ و ۱۴۸ و مواد ۱۳۸ و ۱۴۳ مکرر و ....) نسبت به موارد اعتراضی مودی رسیدگی و پس از احراز واقعیت امر حسب مورد نسبت به پذیرش بهای تمامشده کالا و خدمات فروش رفته ابرازی در اظهارنامه تسلیمی مطابق مقررات یا افزایش بهای تمامشده کالا و خدمات فروش رفته در برگ گزارش رسیدگی سیستمی در حدود اسناد و مدارک ارائه و رسیدگی شده موثر در محاسبات و حداکثر تا مبلغ بهای تمامشده ابرازی مودی در اظهارنامه تسلیمی مطابق مقررات مرتبط با درآمد/فروش کالا و خدمات مربوطه اقدام مینماید.
چنانچه مودی نسبت به سایر هزینههای مرتبط با درآمد/فروش محاسبه شده در گزارش حسابرسی سیستمی اعم از ابرازی یا محاسبه شده شامل هزینههای حقوق و دستمزد، هزینههای عمومی اداری و فروش، هزینههای مالی و سایر هزینهها معترض میباشد، مسئول/مسئولان مربوط در اجرای ماده (۲۳۸) قانون مالیاتهای مستقیم و هیئتهای حل اختلاف مالیاتی حسب مقررات مربوط از جمله ماده (۲۲۹) قانون با اخذ دفاتر و اسناد و مدارک مربوطه با رعایت مفاد بندهای (۱) و (۳-۲) ماده (۴۴) آییننامه اجرایی ماده (۲۱۹) قانون و دستورالعمل مربوطه و عنداللزوم مقررات فصل هزینههای قابل قبول و استهلاکات قانون مالیاتهای مستقیم و سایر قوانین مرتبط با چگونگی پذیرش هزینههای ابرازی از جمله ماده ۱۳۸ مکرر، ماده ۱۴۳ مکرر و ..... نسبت به موارد اعتراضی مودی رسیدگی و در صورت احراز واقعیت امر حسب مورد نسبت به پذیرش هزینههای ابرازی در اظهارنامه تسلیمی مطابق مقررات یا افزایش مبلغ هزینههای محاسبه شده در برگ گزارش رسیدگی سیستمی در حدود اسناد و مدارک ارائه و رسیدگی شده موثر در محاسبات و حداکثر تا مبلغ هزینههای ابرازی مودی در اظهارنامه تسلیمی مطابق مقررات مرتبط با درآمد/فروش کالا و خدمات مربوطه اقدام مینماید.
چنانچه درآمد/فروش محاسبه شده در گزارش رسیدگی سیستمی بیشتر از درآمد/فروش ابرازی مودی در اظهارنامه مالیاتی تسلیمی مطابق با مقررات باشد و درآمد/فروش مذکور مورد قبول مودی واقع یا در رسیدگی مجدد تأیید شود لیکن مودی نسبت به عدم محاسبه بهای تمامشده کالا و خدمات فروش رفته و سایر هزینههای مرتبط با درآمد/فروش مذکور معترض باشد، مسئول مربوط در اجرای ماده (۲۳۸) قانون مالیاتهای مستقیم و هیئتهای حل اختلاف مالیاتی حسب مقررات مربوط از جمله ماده (۲۲۹) قانون با اخذ دفاتر و اسناد و مدارک مربوطه و با رعایت مفاد بند (۴) ماده (۴۴) آییننامه اجرایی ماده (۲۱۹) قانون مالیاتهای مستقیم و دستورالعمل مربوطه نسبت به موارد اعتراضی مودی رسیدگی و پس از احراز واقعیت امر حسب مورد نسبت به محاسبه یا عدم محاسبه بهای تمامشده کالا و خدمات فروش رفته با سایر هزینههای مرتبط با درآمد/فروش کتمان شده اقدام مینمایند.
در مواردی که درآمد/فروش و هزینههای مودی در گزارش حسابرسی سیستمی به ترتیب بیشتر یا کمتر از درآمد/فروش و هزینههای ابرازی مودی در اظهارنامه مالیاتی تسلیمی مطابق مقررات باشد و مودی به همه موارد مذکور معترض باشد، مسئول مربوط در اجرای ماده (۲۳۸) قانون و یا هیئتهای حل اختلاف مالیاتی مطابق مفاد بخشهای (الف)، (ب) و (ج) این دستورالعمل اقدام مینماید.
به منظور رعایت شرایط اقتصادی و تکریم مودیان محترم مالیاتی و جلوگیری از برخی از اعتراضات ناشی از عدم تناسب نسبتهای سود فعالیت با فعالیت مودی، در مواردی که در رسیدگی مجدد یا دادرسی مالیاتی برای محاسبه بهای تمامشده کالا و خدمات فروش رفته یا سایر هزینهها از نسبت فعالیت تعیین شده توسط سازمان امور مالیاتی کشور استفاده میشود، میبایست حسب مقررات آییننامه اجرایی موضوع ماده (۲۱۹) قانون مالیاتهای مستقیم و واقعیت امر و ماهیت موضوع فعالیت مودی اقدام گردد.
رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور
